Գյուղական կյանքից և գյուղացիական աշխատանքից մինչև քաղաքային կյանք, տներից և առօրյա հագուստից մինչև արհեստներ և զբաղմունքներ՝ հունվարի 20-ին Հայաստանի պատմության թանգարանում բացվեց «Հայաստանը 19-րդ դարում» մշտական ցուցահանդեսը։ Նոր բաժինը ուսումնասիրում է դարը՝ մարդկանց առօրյա կյանքի, նրանց սովորույթների, աշխատանքի և այն միջավայրի միջոցով, որում ձևավորվել էր այդ ժամանակվա Հայաստանը։
Ցուցահանդեսը բացելով՝ թանգարանի տնօրեն Դավիթ Պողոսյանը նշեց, որ այս բաժնի վրա աշխատանքները ամիսներ շարունակ ընթացքի մեջ էին և մշտական ցուցահանդեսի թարմացման ավելի լայն գործընթացի մաս էին կազմում։ Նա բացատրեց, որ հիմնական հայեցակարգային և նախապատրաստական որոշումները կայացվել են անցյալ տարի, և նախագիծն ինքնին պահանջում էր լայնածավալ քննարկումներ և նյութերի, հիմնականում ազգագրական, վերանայում։ Հետևաբար, «Հայաստանը 19-րդ դարում» ցուցահանդեսի բացումը նշանավորեց թանգարանի համար կարևոր մասնագիտական հանգրվան և նոր ցուցահանդեսային տարվա սկիզբ։
2025 թվականը թանգարանի համար ծանրաբեռնված և արդյունավետ տարի էր։ Այս ընթացքում այն այցելել է մոտ 150,000 մարդ, վերականգնողական արհեստանոցներում մաքրվել և ամրացվել է 961 ցուցանմուշ, իսկ հավաքածուին ավելացվել են հազարավոր նոր իրեր: Այսօր գրանցված թանգարանային առարկաների ընդհանուր թիվը գերազանցում է 400,000-ը: Այս ֆոնին նոր բաժնի աշխատանքները շարունակվել են ակտիվ ցուցահանդեսային, հետազոտական և հրատարակչական գործունեությանը զուգահեռ։
«Հայաստանը 19-րդ դարում» ցուցահանդեսը պատմում է այն ժամանակների մասին, երբ ձևավորվել է ծանոթ կենսակերպ, զարգացել են ավանդույթները, և փոխվել է հասարակությունը: Սրահներում ներկայացված են տարբեր պատմական և ազգագրական ժամանակաշրջանների հարյուրավոր ցուցանմուշներ՝ ազգային տարազներ, զարդեր, ձեռագործ գորգեր, գործիքներ, կենցաղային իրեր, փաստաթղթեր, մետաղադրամներ և մեդալներ: Դրանցից մի քանիսը թանգարանի մշտական ցուցադրությունում ցուցադրվում են առաջին անգամ։
Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մակետներին և վերակառուցումներին: Այստեղ կարող եք տեսնել 19-րդ դարի հայկական գյուղի մակետը՝ իր բնորոշ շենքերով և կենցաղով, ինչպես նաև շուկայի վերակառուցումը, որը օգնում է պատկերացնել, թե ինչպես էր կազմակերպված առևտրային և տնտեսական կյանքը այդ ժամանակ։
Հագուստը, տնային իրերը, արհեստավորական արտադրանքը և գործիքները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել առօրյա կյանքի կազմակերպման և դրա մեջ ներառված իմաստների մասին։
Դավիթ Պողոսյանը նշեց, որ ազգագրական նյութի հետ աշխատանքը պահանջում էր ամենաշատ ժամանակն ու ուշադրությունը։ Նա բացատրեց, որ թանգարանի համար կարևոր է այս իրերը ցուցադրել ոչ թե մեկուսացված, այլ ընդհանուր պատմական համատեքստում՝ կապելով դրանք 19-րդ դարի Արևելյան Հայաստանի կյանքի, իրադարձությունների և գործընթացների հետ։
Տնօրենի խոսքով՝ մշտական ցուցադրության աշխատանքները դրանով չեն ավարտվում։ Թանգարանն արդեն պատրաստում է հետագա ժամանակագրական բաժիններ, այդ թվում՝ մեկը՝ նվիրված 10-րդ դարին։ Դահլիճ առ դահլիճ, դար առ դար քայլելով՝ այցելուները կողմնորոշվում են հայոց պատմության մեջ, կարծես մեկ ճանապարհով, դիտարկելով, թե ինչպես են փոխվել կենսակերպերը, զարգացել մշակույթը և աստիճանաբար ձևավորվել այն երկիրը, որը մենք գիտենք այսօր։
Հետևեք մեզ տելեգրամում
